Triệu chứng biểu hiện qua các giai đoạn khi bị phơi nhiễm HIV.

Virus HIV là loại virus gây suy giảm miễn dịch ở người, quá trình phát triển của virus chia làm 3 giai đoạn khác nhau trước khi người nhiễm HIV chuyển sang giai đoạn AIDS. Tổng thời gian gian 3 giai đoạn HIV có thể kéo dài đến 20 năm tùy thuộc vào cơ thể mỗi người.

HIV là virus gây suy giảm miễn dịch ở người. Khi xâm nhập vào cơ thể nó sẽ làm phá hủy hệ miễn dịch của con người khiến cơ thể không thể chống đỡ những tác nhân gây bệnh và dẫn tới tử vong cho người bị nhiễm.

HIV có thể lây truyền qua quan hệ tình dục, qua đường máu hoặc truyền từ mẹ sang con trong thời kỳ mang thai, sinh đẻ và cho con bú.

Những người nhiễm HIV sẽ tiến triển sang AIDS theo một tỷ lệ biến thiên phụ thuộc vào sự tác động của các virus, cơ thể vật chủ, và yếu tố môi trường. Những người nhiễm HIV này sẽ chuyển sang giai đoạn AIDS trong vòng 10 năm sau khi nhiễm HIV, một số trường hợp chuyển rất sớm, một số lại lâu hơn.

Người bệnh thường chết do nhiễm trùng cơ hội  hoặc do các bệnh ác tính liên quan đến sự giảm sút của hệ thống miễn dịch.

Các giai đoạn của HIV

Ảnh minh họa. Nguồn Internet

HIV được chia làm 3 giai đoạn:

Giai đoạn 1: Được gọi là giai đoạn cửa sổ

- Giai đoạn này kéo dài từ 3 – 6 tháng sau hành vi nguy cơ (quan hệ tình dục không sử dụng bao cao su với gái mại dâm, dùng chung bơm kim tiêm với người bị nhiễm bệnh…).

- Ở giai đoạn này thì có đến 80% người bị nhiễm virus hoàn toàn không có biểu hiện gì của bệnh, 20% còn lại có một số những biểu hiện nhiễm trùng cấp như:

    + Sốt (38-40 độ C)

    + Đau cơ, đau khớp,

    + Vã mồ hôi, mệt mỏi, chán ăn,

    + Nôn ói, tiêu chảy,

    + Viêm họng

    + Phát ban đỏ ngoài da (xuất hiện ở 50% bệnh nhân)

    + Hạch to, lách to

    +  Một số bệnh nhân có biểu hiện thần kinh như:  viêm não, viêm màng não, viêm dây thần kinh ngoại biên…

Các triệu chứng này hiện diện trong vòng 5-10 ngày và tự khỏi hoàn toàn.

- Trong giai đoạn này, chỉ mới có sự hiện diện của kháng nguyên tức virus HIV trong máu. Lúc này hệ miễn dịch chưa phát hiện ra sự có mặt của virus trong cơ thể nên chưa sản sinh ra kháng thể

- Phải chờ 12 tuần sau kháng thể mới xuất hiện và lúc này mới có thể xác định được bằng các thử nghiệm xác định nhiễm HIV thông thường (huyết thanh chẩn đoán) bằng test nhanh.

- Đây là giai đoạn đặc biệt dễ lây  do số lượng virus trong máu rất cao nhưng người bị nhiễm HIV lại  không biết mình  đã nhiễm bệnh.  

Giai đoạn 2:  Được gọi là giai đoạn HIV không triệu chứng (giai đoạn nhiễm trùng không triệu chứng)

Ảnh minh họa. Nguồn Internet

- Sau thời kỳ nhiễm trùng cấp (diễn ra ở 20% số người bị nhiễm) thì người nhiễm HIV rơi vào giai đoạn dài không có  triệu chứng lâm sàng, nhưng chẩn đoán huyết thanh (xét nghiệm test nhanh) lại khá dễ dàng, dựa vào sự hiện diện của kháng thể chống HIV có trong máu của người bị nhiễm.  

- Tức là trong giai đoạn này bệnh nhân sẽ có kết quả chính xác sau khi làm xét nghiệm máu để tìm kháng thể chống virus HIV.

- Lúc này bạch cầu chỉ bị tiêu diệt ít không đáng kể. Virus tiếp tục sinh sôi nẩy nở, nhìn bề ngoài không ai có thể biết được bệnh nhân đã bị nhiễm HIV, ngay cả chính bản thân người bệnh (nếu chưa xét nghiệm máu). Thời gian này kéo dài từ 5-10 năm.

- Số lượng tế bào T4 giảm, nhưng lượng T4 không giống nhau ở mỗi người và sự giảm lượng T4 cũng không tỉ lệ thuận với mức độ nặng của bệnh. Lượng kháng nguyên tăng lên phản ánh sự nhân lên của virus HIV mà hệ thống miễn dịch của cơ thể không khống chế được.

 Giai đoạn 3: Giai đoạn HIV có triệu chứng 

Hội chứng hạch to toàn thân và kéo dài

Sau khi xét nghiệm huyết thanh dương tính, 50-70% trường hợp xuất hiện hội chứng hạch to toàn thân và kéo dài. Hội chứng này được chẩn đoán khi có đủ các điều kiện sau:

- Có ít nhất 2 hạch khác nhau (không kể hạch bẹn).
- Mỗi hạch thường có đường kính trên 1 cm.
- Hiện diện kéo dài trên 1 tháng
- Không giải thích được lý do nổi hạch.

Hình ảnh hạch cổ ở bệnh nhân nhiễm HIV. Nguồn Internet

Hay gặp nhất là hạch cổ, rồi đến hạch dưới hàm, hạch nách. Một số hạch ít gặp hơn là hạch ở khuỷu tay, trung thất (trong lồng ngực), và trong ổ bụng.

Những biểu hiện lâm sàng thực sự của HIV (bệnh chuyển sang giai đoạn AIDS)

- Tiêu chẩy > 1 tháng

- Sút 3 – 5% trọng lượng cơ thể,

- Sốt không rõ nguyên nhân kéo dài…  

Tiếp sau đó là người nhiễm virus HIV bắt đầu  mắc các bệnh nhiễm trùng cơ hội từ bên ngoài hay nói cách khác là do HIV đã đi đến giai đoạn cuối cùng là AIDS.

Với người lớn: Thời gian từ lúc bệnh nhân được xác định là bị AIDS đến lúc chết thường không quá 2 năm, trung bình là 18 tháng.

Riêng đối với trẻ em, thời gian này thường ngắn hơn, khoảng 10-12 tháng. Biểu hiện lâm sàng chính thường là nhiễm trùng cơ hội hoặc ung thư. Phần lớn là bệnh nhân mắc các bệnh lao đặc biệt là lao phổi, các bệnh đường tiêu hoá, bệnh liên quan đến dây thần kinh và các nhiễm trùng ngoài da.

Tuy nhiên, nếu được chăm sóc tốt, người bệnh có thể sống hoàn toàn khoẻ mạnh trong vòng 15-17 năm kể từ khi nhiễm HIV đến khi có các biểu hiện của HIV.

Ngày nay, với các tiến bộ trong thuốc điều trị, thời gian này còn khả quan hơn nhiều. Tuy nhiên, thử thách lớn nhất hiện tại là thuốc điều trị vẫn còn quá đắt và cũng thường không sẵn có.

Kiểm tra phát hiện HIV sau khi có hành vi nguy cơ

Để biết một người có bị nhiễm HIV hay không thì cách duy nhất là làm xét nghiệm máu.

Hiện nay xét nghiệm HIV được phổ biến rộng rãi. Nếu muốn biết mình có nhiễm HIV hay không, bạn hãy đến một trong những cơ sở xét nghiệm tư vấn HIV.

Bác sĩ sẽ lấy một ít máu của bạn và tìm kháng thể kháng HIV. Xét nghiệm tìm kháng thể này có nhược điểm là có khi cơ thể đã nhiễm HIV nhưng lượng kháng thể sinh ra còn quá nhỏ, xét nghiệm chưa thấy được. Tình trạng này có thể kéo dài trong 3 - 6 tháng sau khi nhiễm, gọi là “thời kỳ cửa sổ”.

Ảnh minh họa. Nguồn Internet

Kết quả xét nghiệm có thể là:

- Dương tính:

   + Đối với người trưởng thành: Máu có kháng thể kháng HIV, có nghĩa bạn mang HIV.

   + Chỉ có trường hợp trẻ sơ sinh là khác, vì có khi bé không có virus nhưng lại có kháng thể của cơ thể mẹ truyền sang.

   + Đối với trẻ nhỏ, phải 6-12 tháng sau khi sinh mới kết luận chính xác được.

- Âm tính: Máu không có kháng thể HIV thì có thể  có hai khả năng:

   + Hoặc bạn không nhiễm HIV

   + Hoặc bạn có HIV nhưng đang trong “thời kỳ cửa sổ”. Bạn nên xét nghiệm lại sau khoảng 3-6 tháng, và dĩ nhiên trong thời gian chờ đợi này, đừng để cho mình có nguy cơ lây nhiễm mới.

- Không rõ: Nguyên nhân có thể là bạn đang trong “thời kỳ cửa sổ”, cũng có thể do bạn dùng một số loại thuốc nào đó ảnh hưởng đến khả năng nhận diện kháng thể nên không xét nghiệm được rõ ràng. Bác sĩ xét nghiệm sẽ hướng dẫn bạn xét nghiệm lại.

Sau 3 giai đoạn phát triển của HIV, tùy thuộc vào phản ứng của từng cơ thể mà các giai đoạn đó có thời gian kéo dài khác nhau và có thể lên đến 20 năm. Virus HIV sẽ phá hủy hệ miễn dịch của người nhiễm làm người nhiễm bệnh dễ dàng mắc các bệnh khác. Khi đó người nhiễm HIV đã chuyển sang giai đoạn AIDS và thường là tử vong trong giai đoạn này.


Nguồn Internet

Read More »

Làm gì khi bị kim tiêm nghi dính máu HIV đâm phải?

Không phải ai cũng biết cách xử lý nếu không may giẫm hoặc bị vật nhọn có nghi dính máu HIV đâm phải. Vậy phải làm gì khi giẫm hoặc bị kim tiêm nghi dính máu HIV đâm?Lúc này các bạn cần phải bình tĩnh và xử lý theo những hướng dẫn dưới đây.

Làm gì khi bị kim tiêm nghi dính máu HIV đâm

Thông thường, khi vô tình giẫm hoặc bị vật nghi dinh máu HIV đâm phải, nạn nhân sẽ vô cùng hoang mang, lo sợ và cố nặn máu ra càng nhiều càng tốt. Nhưng tất các các chuyên gia và bác sĩ chuyên khoa đều cho biết đây là cách xử lý khi bị kim tiêm nghi dính HIV đâm phải hoàn toàn sai lầm. Bởi hành động này không làm giảm nguy cơ xâm nhiễm của virus HIV mà còn tạo thêm những tổn thương không đáng có và làm tăng khả năng xâm nhiễm của virus HIV.

 

Ngoài ra, chắc chắn các bạn đã nghe rất nhiều đến thuật ngữ “phơi nhiễm HIV”. Hiểu một cách đơn giản, thì phơi nhiễm HIV tức là 1 người có nguy cơ lây nhiễm HIV nếu tiếp xúc hở với mầm bệnh. Tùy vào từng trường hợp, “phơi nhiễm” sẽ cho một tỷ lệ “lây nhiễm” nhất định, “lây nhiễm” lại cho một tỷ lệ “mắc bệnh” nhất định. Đặc biệt, không phải trường hợp nào tiếp xúc với mầm bệnh cũng được coi là “phơi nhiễm”. Quan hệ tình dục không an toàn với mầm bệnh và đường máu là 2 trường hợp “phơi nhiễm” phổ biến nhất. Chính vì thế, không phải cứ tiếp xúc với mầm bệnh là bạn đã mắc HIV.

Và hãy yên tâm rằng, hiện nay đã có thuốc kháng virus để giảm tỷ lệ “chuyển giao” từ phơi nhiễm sang lây nhiễm. Vì vậy, khi giẫm hoặc bị vật nghi dính máu HIV đâm phải, bạn cần càng sớm càng tốt thực hiện quy trình xử lý phơi nhiễm khi bị bơm kim tiêm nghi dính máu HIV đâm phải sau đây. Sau đó, nhanh chóng đến gặp bác sĩ để xét nghiệm và điều trị phơi nhiễm HIV.

+ Đối với trường hợp bị máu bắn vào mắt, mũi, miệng hoặc bề mặt da thì hãy nhanh chóng dùng nước sạch hoặc nước muối sinh lý, không cần sử dụng những chất sát trùng mạnh. Ngâm mắt và khịt mũi trong nước sạch khoảng 5 phút, đồng thời súc miệng 5 phút. Nếu trên bề mặt da bạn không có tổn thương thì chỉ cần rửa sạch nhẹ nhàng bằng nước sạch, không chà sát mạnh khiến da bị tổn thương và làm tăng nguy cơ phơi nhiễm. Nếu bắn lên quần áo thì hãy cởi chúng ra, cho vào bao nilon và đem tiêu hủy.

+ Nếu giẫm hoặc bị đâm: Các bước xử lý khi giẫm vào kim tiêm nhiễm HIV:

• Bình tĩnh lấy vật gây tổn thương ra khỏi cơ thể, đến chỗ có vòi nước sạch để rửa vết thương. Tốt nhất là nên để máu tự chảy ra và rửa vết thương theo chiều máu chảy. Tuyệt đối không bóp, nặn máu ở vết thương. Sau đó, lấy xà bông để sát trùng và rửa sạch.
• Dùng thuốc sát khuẩn để sát trùng rồi dùng băng gạc nếu vết thương lớn, băng cá nhân nếu vế thương nhỏ để băng bó lại.
• Trong vòng 24h phải đến cơ sở y tế để được xử lý nhanh và đúng cách nhất. Nhớ nêu rõ tình huống xảy ra tai nạn, tình trạng của vật gây tổn thương (bơm kim tiêm cũ/mới, có dính máu không….), cách bạn đã sơ cứu,…cho y bác sĩ.
• Tuyệt đối không đến hiệu thuốc, hoặc tự ý mua thuốc “truyền miệng” để sử dụng.
• Người bị phơi nhiễm HIV cần làm xét nghiệm ngay sau khi xả ra tai nạn. Và sau 4 – 6 tuần, 3 tháng và 6 tháng phải thực hiện lại một lần nữa. Nếu sau 6 tháng, kể từ thời điểm xảy ra tai nạn, kết quả là âm tính thì có thể yên tâm là bạn không nhiễm HIV.
• Ngoài ra, nạn nhân cũng nên tiêm phòng uốn ván, viêm gan B, C và làm một số xét nghiệm tầm soát.
• Thời gian điều trị phơi nhiễm HIV là 4 tuần và thường  sử dụng kết hợp 2 nhóm thuốc ARV.

Trên đây là những hướng dẫn và quy trình xử lý khi giẫm hoặc bị kim tiêm nghi dính máu HIV đâm. HIV là virus sống trong tế bào, ở môi trường bên ngoài chúng không thể sống quá vài giờ. Nhưng nếu trong bơm kim tiêm có máu thì chúng có thể sống đến 1 tuần. Tuy nhiên, theo nhiều nghiên cứu, tỷ lệ lây nhiễm HIV khi giẫm hoặc bị vật dụng nghi dính máu HIV đâm phải là rất thấp, chỉ khoảng 0,3 – 0,5%, bởi HIV xâm nhiễm vào cơ thể phải đủ lớn thì mới có thể gây bệnh. Vì vậy, khi gặp phải tai nạn hi hữu này các bạn cần phải bình tĩnh, xử lý theo hướng dẫn trên và đến gặp bác sĩ càng sớm càng tốt.

nguồn: Sưu tầm internet

Read More »